مرغزارهای منطقه‌ی کاشان در حال نابودی‌ست

جمعیت کویر سبز:  علی خالوئی کنشگر محیط زیست با نقلی از فردوسی چندخطی نوشت.

فردوسی در شاهنامه «جشن» در «مرغزار» و «بهار» را بگونه‌ای زیرکانه پیوند می‌زند:

«که من سالیان تا بدین مرغزار

همی جشنِ نوسازم اندر بهار»

دهخدا نیز تعاریف متعددی دارد:

«جایی را گویند که در آن سبزه بسیار رسته باشد. …

در ادبیات پارسی «مرغزار» لغت نغزی‌ست.

این نگرش محدود به ادبیات نیست، در اکوسیستم‌های طبیعی، جایگاه مرغزارها و نقش آن در حیات بشر، خاص‌تر می‌شود.

از منظر منابع طبیعی: «عرصه‌ای که سطح ایستابی بالا و پوشش گیاهی آن عمدتاً گندمیان چند ساله، خاک غنی از مواد آلی باشد را «چمنزار» یا «مرغزار» گویند.

آمار دقیقی از وسعت و پراکندگی مرغزارها در حوزه‌ی فرهنگی دشت کاشان نیست!

ولی مشاهدات میدانی نشان از تخریب گسترده‌ی این رکن اصلی مراتع و جنگل‌ها دارد.

مرغزارها برای ادامه حیات؛ نیازمند «افزایش رطوبت سطحی خاک» و جلوگیری از کوبیدگی حاصل از تردد: «خودروی گردشگران و کوهنوردان»، خصوصاً تردد و «چرای دام» ست.

مرغزارها زیستگاه‌های ارزشمندی در مقیاس میکرواقلیمی‌ند.

نقش حیاتی مرغزارها برای بسیاری از پرندگانی حیاتی‌ست، پرندگانی که از تغذیه به حشرات وابسته‌اند.

پرندگان و حشراتی که جزو «تنوع زیستی» و حلقه‌ی ابتدائی «زنجیره غذایی» محسوب می‌شوند.

این تمام ماجرا نیست:

🔸بخشی از محل«تولید و ذخیره‌ی آب» ؛

🔸چشمه‌های مهم «تولید اکسیژن» و «ترسیب کربن» ؛

🔸چشم‌اندازی زیبای طبیعی؛

🔸کاهش مخاطرات سیل و سیل‌خیزی؛

🔸«پویائی چشمه‌ها» و «قنوات»پائین‌دست.

🔸«حفاظت از فرسایش خاک» و «کاهش ریزگردها»

«کارکردهای زیست محیطی» ارزش‌مند مرغزارها هستند.

عمدتاً گونه‌های گیاهی این اکوسیستم‌ها «خانواده‌ی گیاهی گراس‌ها» یا «گندمیان» هستند.

گراس‌ها سریع خشک می‌شوند؛

سریع آتش می‌گیرند؛

و سریع از بین می‌روند؛

کلیدرفتاری ما با مرغزارها چگونه باید باشد،

برای بقای اندک مرغزارهای «دشت کاشان» لطفاً:

▫️زباله‌‌هایمان را آنجا، جا نگذاریم!

▫️برای پخت و پز، آتش بر بستر مرغزارها نیافروزیم.

▫️مایعات سمی، روغن، بنزین؛ روی مرغزارها نریزیم!

▫️تفریحات ناسالم‌مان (ته سیگار یا زغال قلیان) بلای جان مرغزارها نشود.

▫️آتشی روی زمین مرغزار ایجاد نکنیم،

▫️بوته‌ای را آتش نزنیم.

▫️ظروف پت، نوشابه و شیشه‌ای با ایجاد خاصیت ذره‌بینی، عامل اصلی «آتش‌سوزی مراتع و جنگل‌ها» هستند، وقتی مرغزار را ترک می‌کنیم، ظروف‌مان را در محل جا نگذاریم.

«جاده‌سازی»، «معدنکاوی»، «کشاورزی» ، «کوچک شدن مراتع»، «افزایش برداشت‌های آب‌های زیرزمینی»، «توسعه‌‌های نابخردانه شهرها و روستاها»، «جاده‌سازی» و «صنعت»

مهم‌ترین بلاهای جان مرغزارها هستند.

منبع: اهل کاشانم

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

1 × چهار =

پست بعدی

کرکس سالانه دو میلیارد متر مکعب آب تولید می‌کند

پ خرداد ۱۸ , ۱۴۰۲
پژوهشگر و فعال محیط زیست با بیان اینکه مهمترین چشم‌انداز امیدوارکننده برای نسل آینده نطنز، کاشان و آران و بیدگل کوه کرکس است، افزود: برای ثبت ملی کرکس باید همگان تلاش کنند و به عنوان یک‌ مطالبه جدی مردمی در استان اصفهان و کاشان باید پیگیری شود.
محمد درویش